Kalorimetre sistem seçimlerinde M-BUS - RF-(RF + GSM) Sistemleri Üzerine Genel Değerlendirme

Günümüz teknolojisi her geçen gün ilerlerken, yaşanılan gelişmelerden tüm sektörler farklı şekillerde faydalanıyor. Bugün daha birkaç yıl önce kullandığımız sistemler bile eskimiş ve ilkel geliyor. Tüm gelişmeler insan hayatını kolaylaştırmak ve kullanıcı dostu ürünler sağlamak üzerine devam ediyor.

Teknolojik gelişimleri takip edip, sistemlerine adapte eden firmalar büyümelerine hız kesmeden devam ederken, bilinen sistemleri tekrar eden firmaların piyasada ki hâkimiyetleri ve özellikle müşteri memnuniyetleri giderek azalıyor.

İnşaat firmalarının zamanla yarıştığı düşünülürse çeşitlilik bir anda firmaların korkulu rüyası haline gelebiliyor. Bu noktada çözüm mümkün oldukça profesyonel geçmişi olan ve alternatif hizmetleri (bakım, teknik destek vs.) düşük fiyatlı ve kaliteli alabilmekten geçmektedir. Yani artık sadece alınan ürünlerin fiyatları değil ,teknik ve sürdürülebilir olup olmadığı parametreleri de gündeme alınmalıdır.

Kalorimetre seçiminde hem teknolojiyi takip edip, hem de doğru seçimler yapabilmek için önerilerimizi şu şekilde sıralayabiliriz;

-          Ürün kalitesi

-          Sistem çözümü

-          Satış Sonrası Hizmet Ağı

-          Deneyimli personel

-          Hizmet Kalitesi

-          YÖŞ Belgesi (Yetkilendirilmiş ölçüm şirketi )

-          Firma geçmişi ve yeterliliği

-          Firma yapılanması

-          Referans Listeleri

Bu değişkenler üzerinden hareket edildiğinde seçimler köklü bir geçmişe sahip, standart hizmet alabilmek ve uzun süreli kullanıma uygun (sürdürülebilir) ürünlerin seçilip tercih edilmesi mümkündür.

Bu noktada yaşanan gelişimlerden elbette ısıtma sistemleri ve sıhhi tesisatlar da nasibini almaktadır. Eskiden kullanılan sayaçlar ve kalorimetrelerden günümüze birçok farklı gelişim yaşanmıştır. Türkiye’de 2007 yılında ENVER yasasının da yürürlüğe girmesiyle merkezi ısıtma sistemlerinde zorunluluk haline gelmiş ve doğal olarak sayaç sistemlerinin önemi de sektör için artmıştır. Piyasada olan açığı değerlendirmek için piyasaya sunulan birçok farklı sayaç markası zamanla piyasadan silinmiş ve bu ürünlerde doğru seçim yapılmadığı zaman ciddi problemlere sebep olduğu son 9 yılda anlaşılmıştır.

Kullanılan sistemler birçok farklılık göstermekle beraber bu noktada en önemli hedef sayaçların doğru seçilmesi, doğru ölçüm yapması , ölçülen değerlerin  eksiksiz olarak alınması , deneyimli personelin tüketime orantılı pay etmesi ve kötü niyetli kullanıcıların manipülasyonlarından olabildiğince korumaktı.

M-Bus sistemler geliştirildiğinde faturalandırma işlemleri tek merkezde toplanarak konut yönetimine devredilerek yada paylaşım yapan firmalardan destek alınarak kullanımlar başladı. Fakat kablolu sistem de , kablo üretim hataları, kablo seçim yanlışlığı , yanlış programlama, manipülasyonların tespit edilememesi, fazla adette kıyas, deneyimsiz personelin fark edemediği anlamsız veriler ve hatalı paylaşım , tanıdık kişilerin paylaşımda avantaj sağlama istekleri ,okuma programının yetersizliği, kablo ağına müdahale imkanının kolaylığı vb. sistem açıkları bu şekilde devam etti.

Daha sonra Radyo Frekans (RF) sistemlerin geliştirilmesiyle Avrupa’da yaklaşık 25 yıl önce M-Bus sistemleri terk edilmeye başlandı.

RF dalgaları üzerinden bir PDA (Termal) cihazına verilerin şifreli bir şekilde aktarılabilen sistemlerin kurulması M-Bus sistemin birçok problemini kapattı. Fakat RF sistemlerde bazı firmaların teknolojilerinde çok katlı binalarda yada mesafesi uzak olan ürünlerin tek yönlü veri yolu iletişimine sahip olması sebebiyle veri gönderme sıkıntısının oluşması ,okuma personelinin tüm verileri almadan ilgili projeden ayrılması ve ihtiyaç olduğunda geriye dönük kayıtlara bakıldığında ayda bir veya iki defa ile sınırlı tutularak günlük tüketimlerin görülememesiydi. Bu teknolojide her ay bir personelin veri alabilmek için projeye gelip veri toplaması gerekmekteydi. Bu noktada hizmet kalite standardı firmanın etkili olduğu ya da yakın olduğu bölgelerde yüksekken diğer bölgelerde giderek düşmesiyle hizmet standartlarının oturmaması müşteri memnuniyetsizliklerini doğurdu. RF sistemin üzerine eklenen GSM,GPRS sistemler ise RF sistemlerin yerini almaya başladığında sektör bu gelişimleri takip etmeye devam etmiştir. Bu teknoloji sayesinde herhangi bir Gsm operatörün ( Turkcell, Vodafone, Avea) çalıştığı her yerde bu sistemin kurulmasına ve zamanında hizmet verilmesine imkan vermiştir.

RF + GSM sistemleri sayaç teknolojisinin geldiği son noktadır. M-Bus ve RF sistemlerden bu yana yansıyan hizmet kalitesi standardı bu sistem ile beraber sağlanmış ve müşteri memnuniyeti yükselmiştir. Sistemin sunduğu avantajlardan birkaçı Gsm operatörünün çektiği her yere personel göndermeden eksiksiz ve zamanında okuma paylaşım hizmetinin verilebilmesi, çift veri yollu iletişimine sahip olarak sayaçların verilerini eksiksiz bir şekilde aktarması, 365 gün kayıt imkanı sunmaktadır. Firmaların kablo maliyetleri, işçi zaman maliyeti ve faturalandırma iş yükü gibi maliyetlerinden kurtarmakta, kullanıcıya profesyonel raporlama ve teknik ekip desteği sağlayarak yüksek kalitede hizmet almalarını mümkün hale getirmektedir. Bu sistemdeki sayaçların M-Bus sistemlerine ait sayaçlardan fiyatlarının da düşük olması tercihin RF + GSM sisteminin yaygınlaşmasını sağlamaktadır. İlk önce M-Bus sistemlerinin fiyat avantajı olduğuna dair bir izlenim görünse de RF+GSM sistemleri çok daha düşük maliyetlere gelmektedir. 

Örneğin 400 adet bağımsız bölümden  (6 Blok) oluşan bir proje de kullanılacak M-Bus sistemlerin her blok için bir toplayıcı sistemine ihtiyacı bulunmaktadır. Bu noktada network ağı hangi prensip ile kurulursa kurulsun kabloda ki kopmalar ve diğer arızalar direkt olarak birden fazla cihazı etkileyecektir. Her bina için kurulacak bu sistemi maliyet olarak göz önünde bulundurduğumuzda;

·          700 – 1000 € arasında değişen toplayıcı maliyeti,

·         1000 –2000 € arasında değişen kablo maliyeti,

·         2000 - 4000 € arasında değişen devreye alma maliyetleri,

·         1000 – 2000 € arasında değişen raporlama programı maliyeti,

·         Bakım, onarım ve yedek parça maliyetleri, iş gücü ve zaman maliyeti.

Tüm bu masraflar her blok için düşük maliyetlere ve faturalandırma hizmetinin profesyonel bir firma tarafından verilmesiyle beraber ciddi miktarlarda düşmektedir.

M-bus sistemi için ayrılan bütçe veya komple (yazılım, kablo maliyeti vb )verilen tutar ile toplam maliyetler karşılaştırıldığında yaklaşık 2 yıl Rf +Gsm sisteminde okuma ve paylaşım hizmetinin neredeyse bedelsiz verilebildiği anlaşılmaktadır. 

Ürün kalitesi ile birlikte , sevkiyat problemleri ,sistem çözümleri , süpervizörlük hizmetleri, cihazların programlanması için yeterli sayıda deneyimli personelin bulundurulması , işletme alma problemleri , Bakanlıktan okuma –paylaşım yetkisi (YÖŞ Belgesi) olmayan firmaların sadece satışı düşünmesinden kaynaklı uygulama ,sistem hataları ve ilave sayaç ihtiyacında teslim sıkıntıları yaşanmaması için bizleri  tercih edeceğinizi ümit eder, çalışmalarınızda kolaylıklar ve başarılar dilerim. 

Mustafa Bekir AKDOĞAN 

ista Enerji Satış Direktörü